۱) 🧏 تقسیم گوش و نقش آن: گوش از سه بخش بیرونی (لاله و مجرای شنوایی), میانی (پرده صماخ و استخوانچهها: چکشی، سندانی، رکابی) و داخلی (حلزون برای شنوایی و کانالهای نیمهدایرهای برای تعادل) تشکیل میشود؛ آسیب هر بخش، نوع خاصی از اختلال شنوایی ایجاد میکند.
۲) 🦻 هایپراکوزی (کری) و انواع آن: انتقالی (Conductive): آسیب در گوش بیرونی/میانی (جرم گوش، پرده و استخوانچهها)؛ حسی-عصبی (Sensorineural): آسیب حلزون یا عصب شنوایی (صدای بلند، پیری، سموم)؛ مختلط ترکیب هر دو.
۳) 🩹 اوتیت بیرونی (گوش شناگر): التهاب مجرای شنوایی بیرونی، معمولا باکتریایی/قارچی (شایع: Pseudomonas, Aspergillus)؛ عوامل خطر شامل شنا در استخر، دستکاری با اشیا و رطوبت؛ با درد، خارش و ترشح ظاهر میشود.
۴) 🦻 اوتیت میانی (عفونت گوش میانی): شایع در کودکان؛ عفونت حاد/مزمن فضای گوش میانی با تجمع مایع پشت پرده؛ عوامل خطر: شیپور استاش (Eustachian) بسته، سرماخوردگی و شیر خوردن دراز؛ عارضهها: کمشنوایی موقت و رنگگرفتگی پرده.
۵) 🫁 اوتیت میانی جداری (التهابی جداری با ترشح): تجمع مایع استریل (شکلگیری پس از اوتیت میانی) بدون عفونت فعال؛ با ارجاع مایع و Myringotomy (برش پرده) درمان میشود؛ کمشنوایی خفیف پایدار ایجاد میکند.
۶) 🩺 کلستئاتوم (Cholesteatoma): توده اپیتلیال در گوش میانی/خمگی (ماسطوئید) که بهصورت مزمن رشد میکند و تخریب استخوانی ایجاد میکند؛ درمان جراحی (حذف توده) ضروری است؛ عارضههای جدی شامل دزدگی و فلج صورت (عصب ۷).
۷) 🧘 بیماری منیر (Ménière): اختلال تعادل/گوش داخلی با وزوز گوش (Ringing), سرگیجه چرخشی، کمشنوایی (عمدتاً فرکانس پایین) و احساس فشار در گوش؛ اسبب انباشته شدن مایع اندولنف در حلزون؛ درمان تبدیلی/فارماکولوژیک و رژیم کمنمک.
۸) 🩹 وزوز گوش (Tinnitus) و هایپراکوزی: وزوز = سروش شناخته در غیاب منبع صوتی (غالباً در اثر آسیب حلزون، سمیت دارویی یا اختلال عروقی)؛ هایپراکوزی (Hyperacusis): حساسیت غیرطبیعی به صدای معمول.
۹) 🎧 سمیت و اتیوتروکسیسیتی: آسیب حلزون/عصب بر اثر سموم گوش (Ototoxic drugs: amynoglikozydها، سیسپلاتین، آسپرین در دوز بالا)؛ پیشگیری با کنترل دوز و مانیتورنگ شنوایی دورهای؛ علایم: وزوز، کمشنوایی و اختلال تعادل.
۱۰) 🩺 اختصاص جراحی و پیشگیری: حذف جرم گوش (سیرومن)، برش پرده (Myringotomy) برای تهویه، تیمپانوپلاستی (ترمیم پرده)، جراحی کلستئاتوم و کاشت حلزون (کاخلر ایمپلنت) برای کمشنوایی عصبی؛ پیشگیری: محافظت از صدا، بهداشت گوش و درمان زود هنگام عفونت.